Amatör Telsiz HakkındaFarklı Amatör Çalışma Alanları

Amatör Telsiz Hakkında Herşey (5)

Amatör Telsiz Hakkında Herşey (5)

Yazı dizimizin 5’inci bölümünde amatör telsiz sistemlerini ve çalışmalarını tanıtmaya devam ediyoruz. Bu yazıda da yine ilginç ve çok fazla göz önünde olmayan farklı çalışmalara da yer verilmiştir.

Ragchewing Nedir?

Amatör Telsiz

Sık kullanılanlardan biri “çoğu kez kilometrelerce uzakta olan başka bir amatör telsiz operatörü ile hobimiz hakkında bir şeyler paylaşmak anlamına gelen “Ragchewing”. Uzak bir yerden biriyle konuşma heyecanı, genellikle amatör telsiz operatörünü yönlendiren şeydir. Ragchewing ise en popüler amatör aktivitelerinden biridir ve sadece özel bir şey hakkında sohbet etmek anlamında kullanılır. Başka bir deyişle, yağ (bez) çiğneme veya amatörlük  jargonunda ‘Rag Çiğneme’.

Bu popüler aktiviteye dayanarak, bez çiğnemenin gerçekten amatör aktivitesi olarak kabul edilmesi ilginç bir addır. Türk amatör telsizcilerini  HF üzerinde bir çok frekansta koyu sohbetlerde bulabilirsiniz. Biz Türkler ise buna bez çiğnemek demiyoruz. Terime aşina olmayanlar için, bez çiğnemek sadece birileriyle iletişim kurmak değildir. Aslında 30 dakikadan fazla konuşmayı ve dinlemeyi içerir. Kısacası bizdeki adı  “Koyu Sohbet” olarak tanımlanabilir

Ağlar (Net)

Bir amatör telsiz neti (ağ), amatör radyo operatörlerinin havada bir araya gelmesidir. Çoğu ağ düzenli bir program ve belirli bir sıklıkta gerçekleşir ve ortak bir ilgi alanını tartışmak, mesajları iletmek, acil durumlar veya konuşma için düzenli arkadaş toplantısı gibidir.

Ülkemizde bu konu “Çevrim” adı  ile anılsa da, aslında doğru terim “NET”tir. Bir çok röle frekansında bu çevrim veya netleri Türkiye’de duyabilirsiniz.

Ağ; bir kişinin bir anda konuştuğu hava dalgalarının sohbet odası gibidir. “Net Kontrol” pozisyonunda olan operatör, kimin sırası olduğunu belirler. Bu, birden fazla insanın aynı anda konuşma riskini de azaltır.

Resmi ve gayrı resmi iki tür net vardır. Resmi Net (ağlar), örneğin, acil durum iletişimini uygulamak gibi resmi yazılı trafiği idare edecek trafik ağlarını tartışmak amacıyla buluşur. Bu  tür aktivitelerde bir kişinin resmi görüşme dışında özel şeyler söylediğini duymak imkansızdır.

Gayri resmi netler biraz daha esnek bir şekilde çalışır. Bunlar o günün konusu ve bazı eğlenceli bilgiler olabilir. Yerel operatörlere günlük hikayelerini herkesle paylaşma ve biraz eğlenme fırsatı sunar. Bazı gayri resmi netler, yerel operatörlerin katkıda bulunabileceği yeni operatörlere bilgi  sağlama amaçlı olabilir.

İstanbul bölgesinde 2020 yılı içerisinde “Amatörce Sohbetler” adı altında bu türden bilgilendirme ve eski amatörlerin deneyimlerini paylaşmak amacı ile bu aktiviteler yapılmıştır. Geçtiğimiz senelerde yine aynı bölgemizde Mert ÇANAKÇILAR’ın (TA2RA) başarılı Net Kontrolörlüğü ile Marmara bölgesinde acil durumda istasyonların kapsama alanlarının da test edildiği  geniş bir net çevrimi  yapılmış, kayıtlar tutulmuştur

Netler; hem HF, hem de VHF/UHF’den düzenlenebilir. Yerel netler genellikle tekrarlayıcılarda veya daha kısa mesafelerin iletişiminin kolay olduğu 80m HF bandında yapılır.

Ev Yapımı Telsiz (Homebrew)

Amatör Telsiz

Homebrew; ev yapımı telsiz teçhizatı için farklı tekniklerle denemelere olanak sağlayan bir amatör telsizde argo terimdir.Amatör Telsiz

Kendi antenlerinizi yapabilirsiniz, basit Dipol anten, uzun tel, J-Pole vb. eğlenceli bir projedir. Bu aktivite satın alabileceğiniz eşdeğerlere kıyasla benzer veya daha düşük maliyetle evde üretebileceğiniz her şeyi kapsar.

boru19

IMG 5625 1500x1000 1

Dijital Ham Radyo etkinliklerinin yanı sıra, lehimin ve sıcak reçine kokusunun tadını çıkarmak bugün bile heyecan verici bir deneyim olabilir.

Yavaş Tarama Televizyon (Slow Scan Television-SSTV)

Amatör TelsizSSTV; monokrom veya renkli statik resimler iletmek ve almak için bir resim aktarım modudur. HF bantlarına tahsis edilmiş birkaç yavaş tarama televizyon frekansı vardır. Bu kanallar normalde SSTV’ye ayrılmıştır, ancak yakındaki SSB istasyonlarından bazı parazitler de duyulabilmektedir.

IARU tarafından önerilen frekanslar 3.735, 7.040, 14.230, 21.340 ve 28.680 MHz’dir. İletişim ilk önce SSB ile temas kurularak başlar ve sonra SSTV bağlantısı ile devam eder. Bağlantı güvenilir bir şekilde kurulduktan sonra, her iki istasyon da hazır olduğunda SSTV sinyali alıcı tarafça satır satır çözülmeye başlar.

SSTV bir tutkudur. Birçok amatör telsiz operatörü bu modu sevmektedir. Görüntüler kötü ve gürültü koşullarda bile nispeten iyi derecede aktarılabilir. SSTV için en çok kullanılan yazılımlar arasında JE3HHT çağrı işaretli Makoto MORI’nin MMSSTV uygulaması  başı  çekmektedir.

Ayrıca Ham Radio Deluxe (HRD) yazılımınında SSTV çözümleme bölümü mevcuttur. SSTV, Scotty, Martin, Robot vb. farklı modlarla gönderilebilir. Yazılım genellikle modu otomatik olarak algılar. Yukarıdaki resim, F3HHO’dan bir resim almak için M3ONL tarafından kullanılan  MMSSTV’yi gösteriyor.

HF / VHF / UHF FM Tekrarlayıcılar

Amatör Telsiz

Amatör telsiz tekrarlayıcısı (Röle), zayıf ya da düşük seviyeli bir amatör telsiz sinyalini alan ve daha yüksek bir seviyede ya da daha yüksek bir güçte yeniden iletebilen elektronik bir cihazdır. Böylece sinyal bozulmadan daha uzun mesafeleri kapsayabilir. Birçok tekrarlayıcı, daha yüksek konumlar kapsama alanını arttırdığı için bazen radyo ufku veya “ayak izi” olarak adlandırılan, tepelerin üzerinde veya yüksek binaların üzerinde yer almaktadır.

Bu tekrarlayıcılarda (rölelerde) ortak olan şey, alma ve gönderme frekansları arasında bir kayma olmasıdır. (Fark olmasıdır.)

  • 10m HF bandındaki FM tekrarlayıcılar için ofset 100 kHz iken,
  • 2 metrede (145 MHz) ofset genellikle 600kHz’dir.
  • 70 cm de (439 MHz) ise ofset 7.600kHz’dir.

Bazı tekrarlayıcıların tekrarlayıcıyı açmak için kısa bir 1750 Hz tonu kullanması gerekir. Bununla birlikte, FM tekrarlayıcı kullanımı dünya çapında biraz azalmıştır ve trafiğin büyük kısmı şimdi bunun yerine daha popüler Digital Ham Radio (DMR) ile taşınmaktadır.

Uzak mesafeli DMR röleleri  VO-IP Tekrarlayıcılar (Hotspot) marifeti ile İnternet üzerinden birbirleri ile de görüşebilmektedir. Hotspotların aynı zamanda bir başka mahareti  DMR , D-Star ve C4FM gibi  dijital modların arasında da bir köprü görevi görmesi ve modlar arası görüşmeye olanak sağlamasıdır.

Mikrodalga Haberleşme (Microwave Communication)

Amatör Telsiz

Mikrodalga ile amatör telsiz çalışmaları, amatör telsiz dünyası içinde ayrı bir hobidir. Amatör telsiz operatörleri, devletler tarafından seçilen bantlardaki sinyalleri, geniş bir spektrumda 1.8 MHz’den 250 GHz’e kadar sinyalleri iletmek üzere lisanslıdır.

Mikrodalga konusuna meraklı amatör telsizciler bu özel  branşa geçiş için çoğu zaman başlangıçta birinin yedek radyosunu ödünç alarak başlamıştır.Mikrodalga ile ilgilenen amatörler genellikle ses (tek taraflı bant bastırılmış taşıyıcı) veya CW’u (Mors Kodunu) Kullanmaktadırlar.Amatör Telsiz

Mikrodalgaların önemli bir özelliği, daha yüksek anten kazanımlarının uzak mesafeye iletimde büyük önem kazanmasıdır. Ancak daha dar ışın genişliğine sahiptirler. Bu nedenle, anteni bilinen bir yöne tekrar-tekrar yönlendirebilmek önemlidir. İşaretler, mikrodalga bantları üzerinde, frekans referansları, yön referansları ve yayılım göstergeleri sağlayan hayati bir kaynaktır. Standart referans bilgilerine ek olarak, yararlı bir kaynak, DX kümesinden işaret raporları çıkaran ve alım mesafelerini haritalayan Beaconspot web sitesidir.

Ay Çalışmaları (Moonbounce / EME)

Amatör Telsiz

Moonbounce veya EME’nin operasyonunun temeli, Dünya-Ay-Dünya yani, Ay’ın pasif bir yansıtıcı olarak kullanılmasıdır.Amatör Uydu

Bu iletişimde çok büyük mesafeler ve Ay’ın yüzeyinin zayıf bir yansıtıcı olduğu gerçeği göz önüne alındığında, yol kayıpları muazzamdır. Ancak yine de, teorik olarak kullanılması mümkün olan ve çoğu radyo amatörünün düzenli olarak kullandığı bir iletişim şeklidir.

Bu branşta Türk bayrağını dalgalandıran amatörlerimizden TA1D Kadri Mehmet BAŞAK önde gelmektedir. TA1D’nin çalışmalarının detayına buraya tıklayarak ulaşabilirsiniz.

EME – Yayılım Sorunları

Ay, Dünya’yı yaklaşık 28 günde bir kez hafifçe eliptik bir yörüngede yörüngeye sokuyor. Perigee’de (Ay Dünya’ya en yakın olması durumu.) 144 MHz yol kaybı 251.5 dB’ye yaklaşır; Apogee’de ise değer 253.5 dB’ye ulaşır.

İster inanın ister inanmayın, bu 2dB varyasyon (kazanç veya kayıp), diğer faktörler sinyal seviyelerini düşürdüğünde QSO’yu tamamlayıp tamamlamama arasındaki fark anlamına gelebilir.

Ay’ın sallanma hareketinden ve Ay’ın girintili çıkıntılı yüzeyinden sıçrayan ve düzensiz bir şekil alarak sinyal dalgasının neden olduğu Ay’dan alınan sinyaller üzerinde rastgele bir solma etkisi vardır. Elbette EME bir zorluktur ancak nispeten düşük bütçeyle yapılabilir.

Yazı dizimizin bir sonraki bölümünde görüşmek üzere…

Etiketler
Daha Fazla Göster

Volkan ŞAMLI (TA1DE)

TA1DE çağrı işaretli amatör telsizci ve amatör kaptan, Amatör Teknik yazarı.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Başa dön tuşu
Kapalı
Kapalı